İstanbul’da 2012’den bu yana kentsel dönüşüm kapsamına alınan bağımsız bölüm sayısı 1 milyon 274 bine ulaştı. Bunların 998 bininin yapımı tamamlanırken, 276 bininde dönüşüm çalışmaları sürüyor.
2012’de yürürlüğe giren ve kamuoyunda “Kentsel Dönüşüm Kanunu” olarak bilinen 6306 sayılı Kanun ile yalnızca alan bazlı değil, bireysel yapıların da dönüşümünün önü açıldı. Böylece riskli yapıların tespit, yıkım ve yeniden inşa süreçleri hızlanırken, deprem riski taşıyan yapıların yenilenmesi daha sistematik hale geldi.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının sağladığı destekler ile Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından artan talep, dönüşüm çalışmalarını hızlandırdı. Temmuz itibarıyla İstanbul’un 39 ilçesinde 276 bin bağımsız bölümde dönüşüm devam ediyor.
Yarısı Bizden Kampanyası’nda 376 bin bağımsız bölüme destek
“Yarısı Bizden Kampanyası” kapsamında 376 bin 212 bağımsız bölüm dönüşüm sürecine alındı. Kampanyada konutlar için 875’er bin lira hibe ve düşük faizli kredi ile 125 bin lira taşınma desteği, iş yerleri için ise toplam 1 milyon lira destek sağlanıyor.
31 Aralık 2026’ya kadar uzatılan kampanyadan, bu tarihe kadar yapısını riskli ilan ettiren tüm hak sahipleri yararlanabilecek.
3 milyon liraya kadar kredi
Nisan ayında devreye alınan yeni destek paketiyle hak sahiplerine 3 milyon liraya kadar kredi imkanı sunuluyor.
Dünya Bankası işbirliğiyle yürütülen İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi kapsamında ilk 12 ay geri ödemesiz, 180 aya kadar vadeli ve aylık yüzde 0,69 faiz oranıyla finansman desteği veriliyor.
Vatandaşlara ayrıca riskli yapılarda 18 aya, dönüşüm alanlarında ise 48 aya kadar aylık 8 bin lira kira desteği sağlanıyor.
Öte yandan Yüzyılın Konut Projesi kapsamında İstanbul’da 100 bin sosyal konut ayrılırken, buna ilave 15 bin sosyal konut kiralık olarak hizmete sunulacak.
“Son iki yılda dönüşüm ivme kazandı”
Kentsel Dönüşüm ve Şehircilik Vakfı (KENTSEV) Başkanı Haldun Ersen, son dönemde İstanbul’da kentsel dönüşümün belirgin şekilde hızlandığını söyledi.
Bahçelievler, Kadıköy, Kartal, Beşiktaş, Büyükçekmece ve Maltepe’de hareketliliğin daha yoğun olduğunu belirten Ersen, verilen destekler, vatandaşların bilinçlenmesi, “Yarısı Bizden Kampanyası”nın uzatılması, ada bazlı dönüşümlerin yaygınlaşması, belediyelerin daha aktif rol üstlenmesi ve uzman sayısındaki artışın bu ivmeyi güçlendirdiğini ifade etti.
“Önümüzde hâlâ büyük sorumluluk var”
Şehircilik, Kentsel Dönüşüm ve Entegre Tesis Yönetim Derneği Başkanı Hüseyin Kılınçarslan ise Bakanlığın çalışmaları ve artan toplumsal farkındalık sayesinde dönüşümün önemli ölçüde hız kazandığını söyledi.
Ancak İstanbul’un mevcut yapı stoku ve deprem riski nedeniyle yapılacak çok iş bulunduğunu vurgulayan Kılınçarslan, kentsel dönüşümün yalnızca bina yenilemekten ibaret olmadığını; doğru şehir planlaması, güçlü mühendislik, etkin denetim, sosyal uzlaşı ve profesyonel tesis yönetimiyle birlikte yürütülmesi gereken bütüncül bir süreç olduğunu belirtti.
Kılınçarslan, uzlaşma süreçleri, finansmana erişim, artan maliyetler, teknik ve hukuki işlemler ile vatandaşların doğru bilgilendirilmesi gibi alanlarda iyileştirmeye ihtiyaç bulunduğunu ifade ederek, kamu, özel sektör, akademi ve sivil toplumun daha güçlü iş birliği içinde çalışması gerektiğini kaydetti.
(Kaynak: Uğur Aslanhan – Anadolu Ajansı)
