Kentlerin depreme dayanıklı hale getirilmesi ve daha güvenli yaşam alanları oluşturulması amacıyla yürütülen kentsel dönüşüm çalışmaları, 2026 yılında yeni destekler ve mevzuat düzenlemeleriyle sürdürülüyor. Evini yenileyerek depreme dayanıklı hale getirmek isteyen vatandaşlar; kira yardımı, “Yarısı Bizden” kampanyası ve yeni kredi destekleri gibi uygulamalarla teşvik ediliyor.
Kira ve taşınma destekleri güncellendi
2026 yılıyla birlikte maliklere verilen aylık kira yardımları artırılırken, kiracılara yönelik taşınma destekleri de güncellendi. Ancak destek mekanizmalarının birbirinden farklı işlediğine dikkat çeken EVA Gayrimenkul Proje Değerleme ve Danışmanlık Departmanı Kıdemli Müdürü Erdem Akyol, şu değerlendirmeyi yaptı:
“Bakanlık kira yardımı, İBB kira yardımı ve ‘Yarısı Bizden’ destekleri farklı sistemler üzerinden yürütülüyor. Bu nedenle vatandaşların hangi desteğin hangi koşullarda uygulanabileceğini ayrıca değerlendirmesi gerekiyor.”
İstanbul’da 60 binden fazla konut “Yarısı Bizden” kapsamında
“Yarısı Bizden” kampanyasında yapılan son düzenlemeyle hak kayıplarının önüne geçilmesi hedefleniyor. Buna göre, 31 Aralık 2026’ya kadar riskli yapı tespitinin kesinleşmiş olması yeterli olacak; ruhsat, proje, kat irtifakı ve inşaat süreçleri ise daha sonra tamamlanabilecek.
Bu değişikliğin özellikle büyük apartmanlarda maliklerin uzlaşma sürecini kolaylaştıracağı değerlendiriliyor. Kampanya kapsamında her konut için 875 bin TL hibe ve 875 bin TL kredi olmak üzere toplam 1 milyon 750 bin TL destek sağlanırken, taşınma yardımı da 125 bin TL’ye çıkarıldı.
İstanbul’da 60 binden fazla konutun kampanyadan yararlandığını belirten Akyol, kampanyayı cazip kılan unsurları şöyle sıraladı:
-
Kredi taksitlerinin yapı ruhsatı alındıktan iki yıl sonra başlaması,
-
Kredi vadesinin 10 yıla kadar uzatılabilmesi,
-
İlk yıl faiz uygulanmaması,
-
Sonraki yıllarda faiz oranının TÜFE’nin yarısı oranında güncellenmesi.
3 milyon TL’ye kadar kredi desteği
İstanbul’daki riskli yapıların dönüşümünü hızlandırmak amacıyla Dünya Bankası destekli yeni bir finansman programı da devreye alındı. Program hakkında bilgi veren Akyol, kredi değerlendirmesinde icra/haciz durumu ile taksitlerin hane gelirine oranı gibi kriterlerin dikkate alındığını söyledi.
Program kapsamında her bağımsız bölüm (konut veya iş yeri) için 3 milyon TL’ye kadar, 180 ay vadeli ve yüzde 0,69 faiz oranlı kredi kullanılabiliyor.
Akyol, bu desteğin “Yarısı Bizden” kampanyasından en önemli farkının, 3 milyon TL’lik tutarın tamamının geri ödemeli kredi olması olduğunu vurguladı. “Yarısı Bizden” kapsamında ise hibe, kredi ve taşınma desteği birlikte sunuluyor; hibe tutarı geri ödenmiyor.
Mevzuat değişiklikleri süreci hızlandırmayı amaçlıyor
4 Şubat 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 6306 sayılı Kanun Uygulama Yönetmeliği değişikliğiyle kentsel dönüşüm süreçlerinde çeşitli usul kolaylıkları getirildi.
Düzenlemeyi değerlendiren Akyol, toplantıya çağrı yöntemleri, ilan ve tebligat süreçleri, riskli yapı tespitleri, satış işlemleri, tapu uygulamaları, tevhit-ifraz işlemleri ve uygulama süreçleri gibi birçok başlıkta teknik düzenleme yapıldığını belirtti. Bu değişikliklerle uygulamaların hızlandırılması ve hukuki sorunların azaltılması hedefleniyor.
Ayrıca yönetmeliğin yürütme yetkisinin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı’ndan alınarak Kentsel Dönüşüm Başkanlığı’na devredildiği ifade edildi.
Çatı katı uygulamasında ilçe bazlı farklılıklar
İstanbul’da kentsel dönüşüm sürecini etkileyen başlıklardan biri de çatı katı uygulamaları oldu. İBB Meclisi’nin Mart 2025’te aldığı kararla çatı katlarına ayrı bağımsız bölüm hakkı tanınmıştı. Ancak açılan dava sonucunda söz konusu plan notu değişikliği hakkında yürütmenin durdurulmasına karar verildi.
Konuya ilişkin değerlendirmede bulunan Akyol, uygulamanın ilçelerin mevcut imar planları, plan notları ve yürürlükteki mevzuata göre değişiklik gösterebildiğini belirtti. Bazı ilçelerde çatı piyesi uygulamasına izin veren plan notları bulunduğu için süreç devam ederken, ilçeler arasındaki bu farklılığın deprem riski taşıyan ancak farklı ilçelerde bulunan binalardaki vatandaşlar açısından eşitsizlik yaratabildiğini ifade etti.
